TORBA YASA T.B.M.M GENEL KURULUNDA KABUL EDİLDİ DEĞİŞİKLİKLERİN PÜF NOKTALARI YAZI DİZİMİZ BAŞLIYOR
Torba Yasa Yazı Dizisi-1
Yatırım Yapan Firmalar ile Teknokentlerde Faailyette Bulunan Firmalar Bunun Neresinde?
KURUMLAR İÇİN EN ÖNEMLİ DEĞİŞİKLİK ASGARİ KURUMLAR VERGİSİ
Değerli okurlarımız bilindiği üzere uzun süredir vergi kanunlarında köklü değişiklikler gündeme gelmektedir. Son zamanlarda gündemi meşgul eden değişiklik taslaklarının önemli bir bölümü 28.07.2024 tarihinde T.B.M.M.’de kabul edildi.
Değişiklik taslağı uzun süredir tartışma konusu olduğundan kamuoyu yapılan değişikliklerin önemli bir bölümüne hakim oldu. Biz de değişikliklerin püf noktalarını sade, öz biçimi ve konu başlıkları ile ele alacak bir yazı dizisini sizler için hazırladık.
Bugünkü yazımızın konusunu belki de kanunun en önemli noktası olan asgari kurumlar vergisi oluşturacaktır.
Keyifli okumalar dileriz.
YURTİÇİ ASGARİ KURUMLAR VERGİSİ NEDİR?
Değerli okurlar, günümüzde uygulanan modern vergi sistemlerinin özünü beyan sistemi oluşturmaktadır. Beyan sistemi kısaca vergilendirmede matrahı en iyi mükellefin kendisinin bileceğinden hareketle tahakkuk eden vergiyi mükellefin beyanı üzerine kurgulamaktan geçmektedir.
Ancak devletler zaman zaman çeşitli nedenlerle beyan sisteminden sapmalar gösterecek kanunlara başvurmaktadır. Asgari kurumlar vergisi de bu sapmalara verilebilecek en iyi örneklerden biridir.
Ülkemizde 1992-1994 yılında uygulanan asgari kurumlar vergisi düzenlemesinin bir benzeri, kabul edilen kanun ile yeniden gelmiş oldu.
YURTİÇİ ASAGRİ KURUMLAR VERGİSİ NASIL HESAPLANACAK?
Asgari Kurumlar vergisi temelde iki farklı matrahın karşılaştırılması şekliyle bulunmaktadır. İlki kurumların hesaplamış olduğu matraha kanunen kabul edilmeyen giderlerin eklenmesi ve kanunen kabul edilmeyen gelirlerin çıkarılması suretiyle bulunan matrahın %10’u üzerinden bulunmaktadır. İkincisi ise kurumun asgari kurumlar vergisi olmadan matrahını hesaplayıp varsa istisna ve indirimlerini uygulayıp kalan matrahın güncel kurumlar vergisi oranı %25’i nin çarpılması ile bulunmaktadır.
Her iki tutardan büyük olanı kurumun ödeyeceği vergiyi belirlemektedir.
Konuyu bir örnek ile açıklayacak olursak,
Örnek-1:
NORMAL KURUMLAR VERGİSİ HESAPLAMASI | ASGARİ KURUMLAR VERGİSİ HESAPLAMASI | ||
| TL | TL | TL |
Kurum Kazancı | 10.000.000 | Kurum Kazancı | 10.000.000 |
K.K.E. Gider | 600.000 | K.K.E. Gider | 600.000 |
K.K.E Gelir | 0 | K.K.E Gelir | 0 |
İstisnalar | 7.000.000 | İstisnalar | 7.000.000 |
İndirimler | 100.000 | İndirimler | 100.000 |
Matrah | 3.500.000 | Matrah | 10.600.000 |
Ödenecek Kurumlar Vergisi (Matrah*0,25) | 875.000 | Ödenecek Kurumlar Vergisi (Matrah*0,1) | 1.060.000 |
Yukarıdaki örneğimiz uyarınca kurumlar vergisine tabi TXZ adlı kurumun kanun öncesi ödeyeceği vergi 875.000.-TL iken asgari kurumlar vergisinin devreye alınmasıyla ödenecek vergi tutarı 1.060.000.-TL olarak hesaplanacaktır.
TORBA YASANIN KAYBEDENLERİ VE KAZANANLARI
Torba yasa ile kurum kazancına asgari kurumlar vergisi uygulayacak mükelleflerden matrahlarında herhangi bir istisna veya indirim uygulamayan mükellefler için herhangi bir değişiklik olmayacaktır. Bir başka deyişle kurumlar vergisi oranı %25 olduğundan kazançları istisnasız ve indirimsiz hesaplanan mükellefler gene aynı vergi tutarını ödeyecektir.
Ancak kurum kazancı, indirim ve istisna sonrası vergi yükü %10’un altında olan kurumlar asgari kurumlar vergisi dolayısıyla ekstra bir yüke tabi olacaktır.
TEKNOKENT FİRMALARI İLE YATIRIM YAPAN FİRMALAR KANUNUN GERÇEK KAZANANLARI OLACAKTIR
Burada önemli bir husus ve 7524 sayılı kanunun kazananları olarak adlandırabileceğimiz iki önemli istisna vardır. Birincisi 4691 sayılı Kanun kapsamındaki kazanç istisnası ile kurumlar vergisi matrahından indirim konusu yapılabilen Ar-Ge ve tasarım indirimleri hesaplayan kurumlar ile yatırım teşvik belgesi kapsamında yatırım harcamasında bulunan kurumlardır.
Her iki istisna da kabul edilen kanun gereğince asgari kurumlar vergisinden muaf tutulmuştur.
Yanı sıra ihracat ve imalata tanınan oran indirimi de asgari kurumlar vergisi hesaplamasında uygulanmaya devam edilerek mükellef lehine bir alan sağlanmıştır.
YURTİÇİ ASGARİ KURUMLAR VERGİSİ NE ZAMAN UYGULANACAKTIR?
Asgari kurumlar vergisi uygulaması kurumların 2025 kazançlarından itibaren uygulanacak olup, bir diğer önemli hususta ilk defa faaliyete başlayan kurumlar hakkında faaliyete başlanılan hesap döneminden itibaren üç hesap dönemi boyunca bu madde hükümleri uygulanmaz şeklindeki hükümdür.
Asgari kurumlar vergisinden etkilenen mükelleflerin gelecekle ilgili planlamalarını bahse konu hükümler uyarınca yapmalarında fayda bulunmaktadır.
Saygılarımızla.
English